Bądź na bieżąco

Czego szukasz?

Szkoda całkowita
Szkoda całkowita

Prawo

Szkoda całkowita: wszystko, co musisz wiedzieć

O szkodzie całkowitej można usłyszeć z ust pracownika pomocy drogowej, rzeczoznawcy i likwidatora z firmy ubezpieczeniowej czy serwisanta. Właściciel samochodu po poznaniu takiej diagnozy często zostaje jednak z pełnym zestawem pytań: co to jest? Co teraz stanie się z samochodem? Jakiego odszkodowania można się spodziewać? W naszym artykule znajdziesz wszystkie najważniejsze informacje na temat szkody całkowitej z AC i OC sprawcy!

Co to jest szkoda całkowita?

Nazwa tego rodzaju szkody, a więc uszkodzenia pojazdu, wskazuje na jego całkowite zniszczenie. W rzeczywistości jednak definicja szkody całkowitej nie jest taka prosta i w dużej mierze uzależniona jest od warunków polisy, z której zostanie zgłoszona. Ujmując jednak najbardziej ogólnie, szkoda całkowita ma miejsce w sytuacji, w której przywrócenie pojazdu do stanu sprzed szkody (wypadku, kolizji, awarii) byłoby niemożliwe lub ekonomicznie nieuzasadnione: droższe od jego wartości. 

Kto ustala tę zasadność? Rzeczoznawca, likwidator szkód lub pracownik warsztatu. O prawdopodobieństwie wystąpienia szkody całkowitej (potocznie zwanej „całką”) można dowiedzieć się także od policjanta czy pomocy drogowej na miejscu zdarzenia.

Najbardziej oczywiste „całki” są bowiem widoczne na pierwszy rzut oka. Zdarzają się niestety takie uszkodzenia, co do których sam właściciel pojazdu będzie przekonany, że naprawa jest niemożliwa lub nieopłacalna. To między innymi spalenie w stopniu znacznym czy zmiażdżenie. Może się jednak zdarzyć, że o szkodzie całkowitej usłyszysz także w sytuacji, w której niespecjalnie się jej spodziewasz – i nie zgadzasz się z taką diagnozą. Uzależnione jest to właśnie od warunków ubezpieczenia, z którego została zgłoszona. Przedstawiamy różnice między „całkami” z OC i AC.

Szkoda całkowita z AC – kiedy następuje?

Stwierdzenie szkody całkowitej z AC (Autocasco) odbywa się zgodnie z warunkami określonymi przez samego ubezpieczyciela. Można je znaleźć w Ogólnych Warunkach Ubezpieczenia (OWU) firmy ubezpieczeniowej, z której usług się korzysta. Najczęściej jednak orzeka się ją w sytuacji, w której koszt naprawy samochodu przekracza 70% jego wartości rynkowej – co istotne – w stanie nieuszkodzonym, bezpośrednio przed powstaniem szkody. 

Zobacz też:  Prędkość na autostradzie w Polsce – co przewiduje prawo?

Może się także zdarzyć, że określona w OWU wartość podstawiana jest nie pod wartość rynkową samochodu, ale pod sumę ubezpieczenia. Ujmując prościej, przy stwierdzeniu szkody całkowitej z AC ubezpieczyciel wykonuje dwie czynności:

  • określa wartość rynkową samochodu – weryfikuje, ile ten sam samochód kosztowałby przed szkodą. W związku z tym nieistotna staje się salonowa wartość pojazdu, znaczenie ma natomiast jego rok produkcji, przebieg, stan techniczny, parametry, wyposażenie i podzespoły. Wycena wartości rynkowej odbywa się w programie eksperckim; najczęściej Info-Ekspert albo Eurotax;
  • sprawdza, czy koszt naprawy (określony przez rzeczoznawcę w kosztorysie) jest wyższy niż ~70% (czyli wartość określona w OWU) wartości rynkowej samochodu lub sumy ubezpieczenia. Jeśli tak, orzeka szkodę całkowitą.

Szkoda całkowita z OC sprawcy – kiedy ma miejsce?

W tym przypadku sprawa jest nieco bardziej klarowna. Szkoda całkowita z OC sprawcy w każdej firmie ubezpieczeniowej orzekana jest tak samo. Zostaje stwierdzona, gdy:

  • naprawa samochodu jest niemożliwa 
  • lub koszt naprawy pojazdu przekracza 100% wartości rynkowej pojazdu sprzed szkody.

W tym przypadku wartość rynkowa określana jest dokładnie tak samo, jak w AC – przy pomocy programów eksperckich.

Jak wyliczane jest odszkodowanie przy szkodzie całkowitej?

Wysokość odszkodowania ustalana jest tak zwaną metodą dyferencyjną. Kryje się pod nią odjęcie wartości pojazdu przed szkodą od wartości pojazdu po szkodzie – nazywanego wrakiem. Przedstawiając tę zasadę na wzorze:

  • A – wartość samochodu przed szkodą (lub sumy ubezpieczenia w przypadku konkretnych AC)
  • B – wartość wraku

A – B = wysokość przyznanego odszkodowania.

Szkoda całkowita a naprawa samochodu – czy to możliwe?

Odpowiedź na to pytanie jest uzależniona oczywiście od konkretnego przypadku. Zależność między szkodą całkowitą a naprawą samochodu leży więc w stopniu jego uszkodzenia. Właściciel pojazdu może usłyszeć dwie „diagnozy”: samochodu albo nie da się naprawić, albo jest to ekonomicznie nieuzasadnione. W tym drugim przypadku naprawa jest więc możliwa, ale zdaniem ubezpieczyciela – a czasami pracownika warsztatu – nieopłacalna. Jego opinia nie oznacza jednak, że sam poszkodowany nie może podjąć decyzji o naprawie.

Zobacz też:  Badanie techniczne pojazdu – cena, przebieg, konsekwencje spóźnienia

Jeżeli więc nie stwierdzono, że samochodu absolutnie nie da się naprawić (np. nie został całkowicie spalony), to jak najbardziej można się jej podjąć. Zwłaszcza że ustalenie braku opłacalności naprawy nie zawsze wiąże się z ogromnymi kosztami. Warto mieć na uwadze możliwość znacznego zaniżenia wartości samochodu.

Jeśli więc użytkownik pojazdu czuje, że z autem „nie jest tak źle”, może udać się do serwisu (lub niezależnego rzeczoznawcy) celem wykonania „swojej” wyceny wartości – i wraku, i pojazdu przed szkodą. Ubezpieczyciel mógł, przykładowo, nie wziąć pod uwagę dodatkowego wyposażenia samochodu. Jeśli otrzyma potwierdzenie, że mogło dojść do zaniżenia odszkodowania, warto złożyć odwołanie od szkody całkowitej. Wystarczy wysłać oficjalne pismo (pocztą tradycyjną lub mailową) z uzasadnieniem odwołania i załączonymi wycenami. Czas na jego złożenie to 3 lata (lub 10 w przypadku szkód będących skutkiem czynu niedozwolonego).

Szkoda całkowita – co z wrakiem?

Miała miejsce i została już wypłacona szkoda całkowita – i co dalej? Czy ubezpieczyciele zabierają samochód? Jak wykazaliśmy w poprzednich akapitach, wrak jest własnością poszkodowanego. To on podejmuje więc decyzję na temat tego, czy będzie chciał próbować naprawić pojazdu, sprzedać jego pozostałości czy oddać do kasacji.

Niektórzy ubezpieczyciele już w piśmie informującym o kwocie przyznanego odszkodowania wskazują możliwość odkupienia samochodu. Właścicielem nie staje się jednak firma ubezpieczeniowa. Ubezpieczyciel będzie w tym przypadku pośrednikiem. Warto pamiętać, że taka propozycja nie jest jego obowiązkiem, tylko możliwością. Jeśli firma jej nie złoży, a ubezpieczony chciałby zdać wrak właśnie ubezpieczycielowi, może sam zapytać o taką możliwość.

Jeżeli jednak właściciel samochodu będzie chciał sam sprzedać samochód, ale okaże się, że ubezpieczyciel zawyżył wartość wraku (nie jest w stanie zbyć go w cenie wskazanej jako wartość wraku), to taka sytuacja będzie kolejnym powodem do odwołania w szkodzie całkowitej.

Zobacz też:  Sprzedaż samochodu – kompendium

Z całą pewnością należy więc dokładnie weryfikować wszystkie otrzymywane wyceny. A w przypadku pojawienia się jakichkolwiek wątpliwości – konsultować je z niezależnym serwisem czy rzeczoznawcą.

Piotr Żandarowski

Zawodowo buduje drogi, mosty i tunele, jednak jego pasją jest jazda poza utwardzonymi szlakami. Zarówno w pełnym wymiarze, jak i w skali. W bagażniku zawsze ma największy zestaw kluczy i podręcznik „Sam naprawiam…”

Komentuj

Leave a Reply

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Sprawdź także

Prawo

Kierowanie samochodem bez prawa jazdy może odnosić się do dwóch rodzajów sytuacji. Kierujący albo nie ma dokumentu przy sobie podczas prowadzenia samochodu, albo nie...

Porady

Jazda samochodem to czysta przyjemność. Warto, jednak żebyś pamiętał o tym, które podzespoły pojazdu są niezbędne dla jego funkcjonowania. To, co można znaleźć pod...

Porady

Zawiadomienie o zbyciu pojazdu nie może być mylone z wyrejestrowaniem samochodu. To czynność konieczna, jeżeli auto zmienia właściciela. Możesz zrobić to osobiście albo przez...

Porady

Mycie silnika samochodu jest prostsze, niż się wydaje. Potrzebujesz jedynie myjki ciśnieniowej lub zwykłego węża i odpowiedniego detergentu. Możesz też zdecydować się na oddanie...

Porady

Młodzi kierowcy zastanawiają się często, ile czeka się na prawo jazdy. Oczekiwanie trwa zwykle kilkanaście dni, a postępy w wyrabianiu dokumentu można sprawdzić przez...

Naprawa

Sprzęgła hydrokinetyczne obecne w automatycznych skrzyniach biegów wykorzystują do swojego działania ruch cieczy. W przeciwieństwie do skrzyń manualnych nie ma tam zużywających się okładzin...

Wiedza

Kierowcy stojący przed wyborem samochodu zastanawiają się często, czy powinni wybrać silnik wolnossący, czy taki z turbodoładowaniem. Chociaż silniki z turbo prezentują znacznie lepsze...

Prawo

Jaka jest dozwolona maksymalna prędkość na autostradzie w Polsce? Czy istnieje dolna granica dopuszczalnej prędkości? W jaki sposób efektywnie i oszczędnie podróżować polskimi autostradami?

Porady

Uruchomienie silnika Diesla możliwe jest dzięki działaniu świecy żarowej. Dzięki niej komora spalania rozgrzewa się i pomaga uruchomić samochód nawet w niskiej temperaturze otoczenia....

Wiedza

Poszczególne rodzaje świateł w samochodzie mają swoje zastosowanie w określonych warunkach. Każdy kierowca powinien zdawać sobie sprawę, w jaki sposób z nich korzystać, żeby...

Zobacz także

Prawo

Kierowanie samochodem bez prawa jazdy może odnosić się do dwóch rodzajów sytuacji. Kierujący albo nie ma dokumentu przy sobie podczas prowadzenia samochodu, albo nie...

Porady

Jazda samochodem to czysta przyjemność. Warto, jednak żebyś pamiętał o tym, które podzespoły pojazdu są niezbędne dla jego funkcjonowania. To, co można znaleźć pod...